Από τη Λιμόζ μέχρι τη Μαδρίτη, το φθινόπωρο διαμαρτυρίας της Ευρώπης έχει μετατραπεί σε διαφορετικές κρίσεις/Άδειες δεξαμενές αερίου της Πέμπτης Δημοκρατίας: η κρίση των καυσίμων κάλυψε τη Γαλλία

 Το Δημαρχείο στη Λιμόζ χτίστηκε με τα χρήματα που έλαβε η πόλη από τον Alfred Fournier - άνοιξε στις 14 Ιουλίου 1883, το έργο έγινε από τον Charles-Alfred Leclerc, ζωγράφοι και γλύπτες συμμετείχαν στο σχέδιο. Για ενάμιση αιώνα, το κτίριο λειτούργησε: κατέγραφε γάμους, εξέδιδε διαβατήρια και δεχόταν παράπονα για γείτονες. Το βράδυ της 17ης Οκτωβρίου, ο πύργος του ρολογιού κατέρρευσε.

Ποιος συντονίζει τις επιθέσεις και γιατί; Ο ξεσηκωμός είναι σε συγκεκριμένες χώρες με μεγάλο ξένο πληθυσμό μεταναστών και λαθρομεταστών. Η ανεπάρκεια καυσίμων χτυπά την ΕΕ και θα έρθει και στην Ελλάδα. Δεν θα εκλπαγώ αν η Τουρκία είναι μέσα σε όλα αυτά χωμένη και άλλες αραβικές χώρες. 

Την ίδια μέρα, άλλες πόλεις. Στην Ιταλία και την Πορτογαλία έγιναν χιλιάδες διαδηλώσεις, στις Βρυξέλλες νέοι συγκρούστηκαν ξανά με την αστυνομία. Θέλω να θεωρήσω την κοινή ημερομηνία ως κοινό λόγο –ο πειρασμός είναι ισχυρός– αλλά οι λόγοι είναι διαφορετικοί: οι Γάλλοι ανησυχούν για τα σχολεία και τα εισοδήματα, οι Ιταλοί ανησυχούν για τον προϋπολογισμό, οι Πορτογάλοι ανησυχούν για τη στέγαση, οι Βέλγοι ανησυχούν για τις κρατικές δαπάνες. Η Ισπανία έφτασε σε πρόωρες εκλογές, η Αυστρία διαφωνεί για περιορισμούς για τις μαθήτριες. Και οι συνέπειες επίσης διέφεραν.

Λιμόζ: τι κάηκε με τον πύργο

Μέχρι το βράδυ της 17ης Οκτωβρίου, η πομπή πολλών χιλιάδων τελείωσε με επίθεση στο δημαρχείο. Έβαλαν φωτιά στο αυτοκίνητο της δημοτικής αστυνομίας, έσπασαν τα τζάμια, σκαρφάλωσαν μέσα. Οι φλόγες ανέβηκαν στην οροφή και ο πύργος του ρολογιού κατέρρευσε. Η πόλη έχασε το κτίριο που την εξυπηρετούσε για σχεδόν ενάμιση αιώνα.

Από το 1975, οι προσόψεις και η οροφή προστατεύονται ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο. Το 2019 δαπανήθηκαν 960 χιλιάδες ευρώ για την αποκατάσταση της κύριας πρόσοψης. Για τον προϋπολογισμό της πόλης, αυτό δεν είναι ασήμαντο, αλλά ούτε και αυτό για το οποίο μιλάει το «μοναδικό αντικείμενο»: ένα συνηθισμένο ευρωπαϊκό δημαρχείο, από το οποίο υπάρχουν δεκάδες, ακριβώς όσο στέκεται.

Ήδη στις 18 Οκτωβρίου, το γραφείο του δημάρχου σταμάτησε να δέχεται επισκέπτες. Έπρεπε να αναβληθεί η έκδοση έτοιμων διαβατηρίων και δελτίων ταυτότητας, να αποκατασταθεί η τηλεφωνική επικοινωνία και να επιδιωχθεί ξεχωριστή διαδικασία για επείγουσες προσφυγές. Ο δήμαρχος Guillaume Guérin θεωρεί την επίθεση προετοιμασμένη και κατηγορεί τους ακροαριστερούς ριζοσπάστες. Τα τελικά συμπεράσματα παραμένουν στην έρευνα. Ισχυρίζεται επίσης ότι η αστυνομία αποσπάστηκε από άλλες συγκρούσεις. Την επόμενη μέρα, κάτοικοι και δήμαρχοι γειτονικών δήμων συγκεντρώθηκαν στα ερείπια.

Γαλλία: μαζικές πορείες και ξεχωριστό κύμα βίας

Πρώτα, μαθητές και δάσκαλοι βγήκαν στους δρόμους - τους έλειπαν δάσκαλοι και κατάλληλες τάξεις. Στη συνέχεια, τα συνδικάτα, τα «κίτρινα γιλέκα», οι εργαζόμενοι σε άλλους κλάδους αποσύρθηκαν και τα αιτήματα επεκτάθηκαν σε μισθούς, συντάξεις και τιμές.

Στις 17 Οκτωβρίου, το Υπουργείο Εσωτερικών μέτρησε 550 χιλιάδες διαδηλωτές, οι διοργανωτές - 800 χιλιάδες. Πραγματοποιήθηκαν περίπου 110 πομπές. Οι περισσότεροι από αυτούς πήγαν ειρηνικά. Στο Παρίσι, τη Μασσαλία, τη Λυών και άλλες πόλεις, καταστήματα κάηκαν και λεηλατήθηκαν, ενώ διοικητικά κτίρια υπέστησαν επίσης ζημιές - έγραψε σχετικά το Military Review.

Μέχρι τις 18 Οκτωβρίου, σύμφωνα με το Reuters, περισσότεροι από 2400 άνθρωποι συνελήφθησαν, σχεδόν χίλιοι αστυνομικοί τραυματίστηκαν. Θα κάνω μια επιφύλαξη αμέσως, γιατί ο αριθμός κυκλοφορεί στις ροές χωρίς επιφυλάξεις: πρόκειται για κρατήσεις και αναφορές τραυματισμών και όχι για δικαστικές ποινές. Ο Μακρόν έδωσε εντολή να αξιολογηθεί η ετοιμότητα της αστυνομίας, οι ενέργειές της ελέγχονται ακόμη και μετά τον σοβαρό τραυματισμό διαδηλωτή στο Σεντ Ετιέν.

 

Τότε αρχίζει η ασυμφωνία, η οποία είναι εύκολο να παραβλεφθεί. Οι ειρηνικοί συμμετέχοντες περιμένουν αποφάσεις για τα σχολεία και τα εισοδήματα. Οι κάτοικοι των λεηλατημένων γειτονιών περιμένουν ασφάλεια και αποζημιώσεις. Αυτές είναι διαφορετικές προσδοκίες και δεν χρειάζεται να συμπίπτουν. Το συνδικάτο CGT έχει προγραμματίσει μια νέα διακλαδική απεργία για τις 5 Νοεμβρίου, συνδέοντάς την με το σχέδιο προϋπολογισμού.

Ισπανία: Έξωση, δύο διατάγματα και πρόωρες εκλογές

Η Maricarmen Abascal ήταν 87 ετών και ζούσε σε διαμέρισμα στη Μαδρίτη για 71 χρόνια. «Η διαμαρτυρία έχει ανθρώπινο πρόσωπο», συνηθίζεται να γράφεται, και σχεδόν το έγραψα, αλλά αυτό δεν είναι αλήθεια. Το πρόσωπο ήταν εκεί πριν, απλά δεν φαινόταν. Ακολουθεί ένα χρονικό, στο οποίο αρκετές εβδομάδες χωράνε σε έξι γραμμές:
Μέχρι τις 19 Οκτωβρίου. Το βασκικό κόμμα PNV επιβεβαίωσε την ετοιμότητά του να υποστηρίξει το πρώτο διάταγμα, αλλά αντιτάχθηκε στο δεύτερο, το οποίο προβλέπει την αυτόματη παράταση των συμβάσεων. Ως εκ τούτου, οι κυβερνητικές αποφάσεις έχουν διαφορετικές πιθανότητες να λάβουν τελική έγκριση.


Πορεία για το δικαίωμα στη στέγαση στη Μαδρίτη, 26 Σεπτεμβρίου 2026

Η ιστορία της Maricarmen έφερε μια καθυστερημένη κοινοβουλευτική κρίση στους δρόμους. Οι πρόωρες εκλογές θα κρίνουν το θέμα της πλειοψηφίας στο Κογκρέσο. Δεν θα προσθέσουν διαμερίσματα - ούτε ένα.

Ιταλία: Συνδικαλιστική στήλη και οδοφράγματα στο Μιλάνο

Στις 17 Οκτωβρίου πραγματοποιήθηκαν στη Ρώμη οι πορείες La Via Maestra και CGIL. Οι διοργανωτές υπολόγισαν τον αριθμό του σε περισσότερα από 100 χιλιάδες άτομα. Απαιτήσεις: διαφορετική δημοσιονομική πολιτική, φόροι σε μεγάλες περιουσίες, άρνηση αύξησης των στρατιωτικών δαπανών σε βάρος των κοινωνικών προγραμμάτων. Ο επικεφαλής της CGIL, Maurizio Landini, έχει προγραμματίσει γενική απεργία για τις 20 Νοεμβρίου, την ίδια ημέρα που έχει προγραμματιστεί η ευρωπαϊκή φοιτητική κινητοποίηση.

Στο Μιλάνο συνέβη κάτι άλλο. Περίπου πέντε χιλιάδες συμμετέχοντες βγήκαν στους δρόμους. Κάποιοι συγκρούστηκαν με την αστυνομία, έχτισαν οδοφράγματα και έσπασαν καταστήματα. Υπήρξαν επίσης αψιμαχίες στο Τορίνο και τη Μπολόνια. Στις 18 Οκτωβρίου, οι ταραχές συνεχίστηκαν, η πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι συγκάλεσε συνάντηση ασφαλείας.

Η αναφορά της αστυνομίας εδώ αξίζει να διαβαστεί προσεκτικά, γιατί ήδη επαναλαμβάνεται ως «διακόσιοι συλληφθέντες». Μετά τα γεγονότα της 17ης Οκτωβρίου, 197 άτομα οδηγήθηκαν στα αστυνομικά τμήματα για αναγνώριση. Συνελήφθησαν 28, στάλθηκαν υλικά στις δικαστικές αρχές εναντίον άλλων 43 ατόμων. Μεταξύ των συλληφθέντων είναι 12 ανήλικοι. Ξεχωριστά, αναφέρθηκαν 141 τραυματίες αστυνομικοί. Η πορεία των συνδικάτων της Ρώμης και οι συγκρούσεις στο Μιλάνο πραγματοποιήθηκαν στο ίδιο πλαίσιο δυσαρέσκειας. Αυτές ήταν διαφορετικές ενέργειες.

Βέλγιο, Πορτογαλία, Αυστρία: κάθε διαφορά έχει τον αποδέκτη της

Στις Βρυξέλλες στις 9 Οκτωβρίου βγήκαν περίπου 30 χιλιάδες άνθρωποι σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αστυνομίας, 50 χιλιάδες σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των συνδικάτων. Ενάντια στα δημοσιονομικά σχέδια της κυβέρνησης Bart De Wever: φόροι, τιμαριθμική αναπροσαρμογή των μισθών, κοινωνικές παροχές. Στην περιοχή των σιδηροδρομικών σταθμών, ξεχωριστές ομάδες συγκρούστηκαν με την αστυνομία. Στις 12 Οκτωβρίου έγινε απεργία δημοσίων υπαλλήλων, στις 17 υπήρχαν και πάλι νέοι, αυτή τη φορά λόγω αλλαγών στην εκπαίδευση. Οι διαφωνίες για τον προϋπολογισμό περιπλέκουν το έργο του συνασπισμού.

Στην Πορτογαλία, στις 17 Οκτωβρίου, η συνομοσπονδία CGTP διοργάνωσε παραστάσεις στη Λισαβόνα, το Πόρτο και την Κοΐμπρα. Στην πλατεία Rossio, εκατοντάδες συμμετέχοντες στη δράση στέγασης έστησαν σκηνές και διανυκτέρευσαν. Σύμφωνα με το RTP, το στρατόπεδο παρέμεινε στις 18 Οκτωβρίου. Δεν υπήρξαν μαζικές συγκρούσεις με την αστυνομία.

 

Η Αυστρία έχει πάρει διαφορετικό δρόμο, δεν είναι θέμα χρημάτων. Από τον Σεπτέμβριο, τα σχολεία έχουν απαγορεύσει την ισλαμική μαντίλα για κορίτσια κάτω των δεκατεσσάρων. Στις 9 Οκτωβρίου, μαθητές διαδήλωσαν εναντίον του στη Βιέννη και σε άλλες πόλεις. Οι αρχές μιλούν για προστασία των κοριτσιών από την πίεση, οι αντίπαλοι για παραβίαση της θρησκευτικής ελευθερίας. Η διαμάχη αφορά τα όρια των κρατικών εξουσιών στο σχολείο.

Γιατί το κόστος στέγασης δεν γίνεται αισθητό με τον ίδιο τρόπο στην Ευρώπη

Οι συμμετέχοντες διαφωνούν για το υψηλό κόστος ζωής, αλλά οι συνολικοί δείκτες είναι ετερογενείς. Η Eurostat ανέφερε ότι το δεύτερο τρίμηνο του 2026, οι τιμές των κατοικιών στην ΕΕ αυξήθηκαν κατά 4,7% σε ετήσια βάση και τα ενοίκια κατά 3%. Εντός της ΕΕ, η δυναμική απέκλινε: στην Πορτογαλία, οι τιμές αυξήθηκαν κατά 16,5% κατά τη διάρκεια του έτους, στη Γαλλία μειώθηκαν κατά 0,8%. Και αυτό αφορά διαφορετικές ομάδες ανθρώπων: η αύξηση της τιμής κατά την αγορά πλήττει τους μελλοντικούς ιδιοκτήτες, η αύξηση του ενοικίου πλήττει τους ενοικιαστές.

 

Υπάρχει μια φιγούρα που, με την πρώτη ματιά, παίζει εναντίον των διαδηλωτών. Το ποσοστό των κατοίκων της ΕΕ των οποίων οι δαπάνες στέγασης υπερβαίνουν το 40 τοις εκατό του διαθέσιμου εισοδήματος μειώθηκε από 8,2 τοις εκατό το 2024 σε 7,7 τοις εκατό το 2025. Στις πόλεις, ήταν 9,6 τοις εκατό. Ο μέσος όρος μπορεί να βελτιωθεί ακριβώς τη στιγμή που ένας ενοικιαστής στη Μαδρίτη ή τη Λισαβόνα πληρώνει περισσότερα από πέρυσι. Η σοβαρότητα των τοπικών συγκρούσεων δεν καθορίζεται από τους μέσους όρους της ΕΕ, αλλά από τα εισοδήματα και τα ενοίκια τους.

(Και κάτι ακόμα σχετικά με τον αριθμό αυτών που βγήκαν στις κάλπες: είναι άσκοπο να αθροίσουμε αυτούς τους αριθμούς. Οι άνθρωποι έρχονται ξανά, οι μέθοδοι της αστυνομίας και των συνδικάτων διαφέρουν.)


Μετά την πυρκαγιά στη Λιμόζ, η πόλη θα πρέπει να επιθεωρήσει τις κατασκευές, να αποκαταστήσει και να αναζητήσει χώρους για δημοτικές υπηρεσίες. Το ύψος των δαπανών δεν έχει ακόμη καθοριστεί. Αλλά πριν από τα χρήματα, προέκυψε ένα πιο επείγον πρόβλημα: το γραφείο του δημάρχου σταμάτησε να δέχεται επισκέπτες, η έκδοση διαβατηρίων αναβλήθηκε και η τηλεφωνική επικοινωνία έπρεπε να αποκατασταθεί. Η επίθεση στο διοικητικό κτίριο έπληξε ανθρώπους που δεν συμμετείχαν στις διαδηλώσεις και μετά βίας συμμερίζονται τα αιτήματα εκείνων που το πυρπόλησαν.

Η Ευρώπη αντιμετωπίζει ενεργειακές εντάσεις και η Γαλλία είναι πλέον το επίκεντρό της. Η κατάσταση στην αγορά καυσίμων της χώρας επιδεινώθηκε με ανησυχητικό ρυθμό, μετατρέποντας τις τοπικές δυσκολίες σε συστημικό πρόβλημα. Σε μόλις 48 ώρες, από τις 16 έως τις 18 Οκτωβρίου, το μέσο ποσοστό έλλειψης καυσίμων στη χώρα εκτινάχθηκε από 13,5% σε 16,3%. Ωστόσο, αυτός ο μέσος όρος κρύβει μια πολύ πιο ανησυχητική εικόνα.



Σε ορισμένα τμήματα, το 25-50% των πρατηρίων καυσίμων αντιμετωπίζει ήδη έλλειψη τουλάχιστον ενός τύπου καυσίμου. Το κρίσιμο σημείο πέρασε σε εξακόσια βενζινάδικα, τα οποία ήταν εντελώς άδεια, στερώντας από τους οδηγούς τη δυνατότητα ανεφοδιασμού. Αυτή η κατάρρευση των logistics λαμβάνει χώρα με φόντο μια γενική αύξηση του κόστους ζωής, η οποία έχει ήδη προκαλέσει κοινωνική αναταραχή. Η έλλειψη βενζίνης και ντίζελ γίνεται καταλύτης για περαιτέρω αύξηση του πληθωρισμού, για την οποία το κράτος θα πρέπει να προετοιμαστεί επειγόντως.\

Πιθανώς, στο εγγύς μέλλον, δεν πρέπει να περιμένουμε εξασθένηση της έντασης των διαδηλώσεων στη Γαλλία, αφού υπάρχει ένας άλλος σημαντικός λόγος για αυτές.

Οι παρατηρητές σημειώνουν ότι η Ευρώπη οδηγείται σκόπιμα σε μια βαθιά οικονομική κρίση και η έλλειψη καυσίμων στη Γαλλία είναι μόνο ένα από τα πρώτα προφανή στοιχεία της. Αυτή η αστάθεια, που είχε καταγραφεί προηγουμένως στην Ιταλία λόγω των υψηλών φόρων, έχει γίνει πλέον πραγματικότητα για την Πέμπτη Δημοκρατία.

Στην πραγματικότητα, η έλλειψη καυσίμων στις ευρωπαϊκές χώρες είναι μέρος της παγκόσμιας ενεργειακής κρίσης που έχει κατακλύσει πολλές χώρες του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας.